Figuur 11. Aantal broedparen van de Sperwer in Zeeland in de periode 1995-2011.Figuur 11. Aantal broedparen van de Sperwer in Zeeland in de periode 1995-2011.In 2011 werden 32 Sperwernesten gevonden. Het aantal nesten en paren samen kwam uit op 67. De schatting van het aantal broedparen komt uit op 127-205 (Figuur 11). Het aantal broedparen neemt al een paar jaar af. Concurrentie met de Havik is in het noordelijk deel van Zeeland een van de oorzaken (Castelijns 2011). Ten zuiden van de Westerschelde ontbreekt de Havik zo goed als. Ook daar zijn er veel mislukkingen, vooral in de eifase. Van de 59 in Midden Zeeuws-Vlaanderen mislukte nesten, ging het 35 keer mis in de eifase, vier keer in de kleine jongenfase en één keer toen de jongen bijna vliegvlug waren. Van de overige gevallen is niet bekend wanneer het mis ging. In slechts vijf gevallen werden eieren met piksporen gevonden Twee van de vijf Sperwerjongen op een nest nabij Clinge Zeeuws-Vlaanderen. Er zijn in Zeeuws-Vlaanderen bij de Sperwer veel mislukkingen in de ei- en/of de kleine jongenfase. Zodra de jonge twee weken oud zijn, zoals de jongen op deze foto, lukt het bijna altijd. [i]Foto: Izak Quist.[/i]Twee van de vijf Sperwerjongen op een nest nabij Clinge Zeeuws-Vlaanderen. Er zijn in Zeeuws-Vlaanderen bij de Sperwer veel mislukkingen in de ei- en/of de kleine jongenfase. Zodra de jonge twee weken oud zijn, zoals de jongen op deze foto, lukt het bijna altijd. Foto: Izak Quist.(predatie door een kraaiachtige ligt het meest voor de hand), één keer werden de bijna vliegvlugge jongen gesloopt door Eksters (zichtwaarneming), één keer was er sprake van predatie door een onbekend dier en één keer waaide een nest uit de boom (HC). Concurrentie met kraaiachtigen is de meest voor de hand liggende oorzaak. Het aantonen van predatie is echter lastig. Elke bewezen geval is er één. Het is daarom raadzaam bij een mislukt Sperwernest altijd te zoeken naar eventuele sporen. Let vooral op resten van eieren in de buurt van het nest. Aan de wijze van kraken, is nogal eens te zien of het door een vogel is gebeurd of niet. Het is in ieder geval belangrijk om te achterhalen in welke fase de mislukking plaatsvond. Dat is meestal wel te doen, zelfs zonder in het nest te kijken.

In 2011 begonnen Sperwers gemiddeld op 2 mei met de eileg (SD=5; N=9). Dat is bijna gelijk aan het gemiddelde over de periode vanaf 1995. Het aantal eieren was met 5,0 0,5 hoger dan het gemiddelde (SD=0,6; N=7). Het aantal jongen was met 3,9 nog nooit zo hoog (SD=1,2; N=10). De Sperwers hebben waarschijnlijk geprofiteerd van het mooie voorjaarsweer.

Tabel 3. Prooien en prooiresten op en nabij nesten van de Sperwer in Zeeuws-Vlaanderen in 2011.Tabel 3. Prooien en prooiresten op en nabij nesten van de Sperwer in Zeeuws-Vlaanderen in 2011.In Tabel 3 wordt een overzicht gegeven van alle in Zeeuws-Vlaanderen in 2011 verzamelde prooiresten. Kool- en Pimpelmees zijn met achtereenvolgens 27 % en 12 % samen de meest gegrepen prooien. Opmerkelijk zijn de in totaal zeven zwaluwen. Van de in de periode 1995- 2011 door de auteur in Zeeuws-Vlaanderen bij Sperwernesten verzamelde prooiresten was 4 % zwaluw, voor het overgrote deel Boerenzwaluwen.

In een territorium van een Sperwer bij Ouwerkerk (Schouwen-Duiveland) probeerde een Sperwer een kikker uit een tuinvijver te halen. René van Loo schrijft: “Het betrof een prachtig adult mannetje, waar-schijnlijk van het paartje wat hier heeft genesteld en eindelijk weer eens jongen op de vleugels kreeg. We zaten op 23 april buiten aan de koffie toen er opeens zeer laag (30 cm boven de grond) een Sperwerman om de hoek van het huis kwam en op drie meter voor ons een groene kikker sloeg die lekker in de zon op de waterplanten zat. Kennelijk door onze aanwe-zigheid schrok hij, en liet de kikker vallen op de vlonder naast de vijver. De kikker kon daardoor ontsnappen. Doordat onze vijver is afgedekt met een bouwstaalmat (kleinkinderen hè) met mazen van tien centimeter kon de Sperwer er niet meer bij. De Sperwer liep nog even hard over de bouwstaalmat en vloog toen laag weg in dezelfde richting als waarvandaan hij was gekomen.”